Gminny Ośrodek Kultury w Lasecznie

Jarmark Ludowy w Rudzienicach to jedna z najstarszych i najbardziej charakterystycznych imprez plenerowych ziemi iławskiej. Od dziesięcioleci łączy mieszkańców Rudzienic, gminy Iława i okolic wokół lokalnej historii, muzyki, tradycji oraz zwyczajnej potrzeby bycia razem.

Historia Jarmarku sięga 1978 roku. Jego pomysłodawcą był związany z Rudzienicami regionalista, kronikarz i społecznik Henryk Plis. Inspiracja pojawiła się kilka lat wcześniej, podczas jego pobytu w okolicach Szklarskiej Poręby, gdzie zobaczył mecz „Żonaci kontra Kawalerowie”. Pomysł wspólnej, nieformalnej zabawy tak mu się spodobał, że postanowił stworzyć podobne wydarzenie dla mieszkańców Rudzienic. Nadał mu nazwę „Jarmark Ludowy”, a pierwsza edycja odbyła się 8 maja 1978 roku. Jednym z zaproszonych gości był pisarz Zbigniew Nienacki, autor cyklu o Panu Samochodziku, który za udział w imprezie otrzymał… trzy bochenki chleba. Trudno o bardziej swojski kontrakt artystyczny.

Przez kolejne dekady Jarmark zmieniał się wraz z Rudzienicami, zachowując jednak swój lokalny i społeczny charakter. W programach kolejnych edycji pojawiały się występy zespołów ludowych, koncerty, prezentacje dzieci i młodzieży, konkursy rodzinne i kulinarne, kiermasze rękodzieła, gry i zabawy, zawody sportowe oraz regionalne potrawy. Ważnym elementem wydarzenia jest również przypominanie historii Rudzienic i całej ziemi iławskiej. W jego organizację od lat angażują się miejscowi społecznicy, Gminny Ośrodek Kultury w Lasecznie, sołectwo, szkoła, strażacy i organizacje działające w Rudzienicach.

Jarmark jest więc czymś więcej niż corocznym festynem. To wydarzenie, w którym lokalna kultura nie jest jedynie sceniczną dekoracją, lecz wynika z aktywności samych mieszkańców. Spotykają się tutaj różne pokolenia, prezentują miejscowi artyści, dzieci i zespoły, a historia miejscowości przeplata się z muzyką, kuchnią, rękodziełem i wspólną zabawą. Podczas obchodów 775-lecia Rudzienic w 2024 roku Jarmark stał się także częścią większego święta miejscowości, obejmującego widowisko historyczne, prelekcję o dziejach Rudzienic oraz odsłonięcie pamiątkowej kolumny.

Szczególnie ważny rozdział w historii wydarzenia rozpoczął się w 2026 roku, kiedy Jarmarkowi oficjalnie nadano imię Henryka Plisa. W ten sposób uhonorowano jego twórcę, a zarazem wieloletniego popularyzatora historii i dziedzictwa regionu. Podczas uroczystości odsłonięto również poświęconą mu tablicę pamiątkową ufundowaną przez mieszkańców.

Dziś Jarmark Ludowy im. Henryka Plisa w Rudzienicach pozostaje żywą kontynuacją idei zapoczątkowanej niemal pół wieku temu: spotkania ludzi wokół miejsca, w którym żyją, jego historii i tradycji. Kolejne pokolenia nadają imprezie własny charakter, ale jej istota pozostaje ta sama: Rudzienice spotykają się, żeby świętować po swojemu.